• Wikisun
Layihə çərçivəsində Wikipedia platformasına əlavə olunan məqalə sayı
4
3
5
2
qara-basli-agacdelen

Qara başlı ağacdələn

Qara başlı ağacdələn (Picus erythropygius) - "Picidae" fəsiləsinə aid bir quş növü. Adətən enliyarpaqlı və iynəyarpaqlı meşələrdə yaşayır və Kamboca, Laos, Myanma, Tayland və Vyetnamda tapılır. Təsvir Qara başlı ağacdələn təxminən 33 sm boyunda və 100-135 qram ağırlığında orta ölçülü bir quşdur. Yetkin quşların lələkləri çox fərqlidir: qara üz, sarı boğaz, yaşıl qanadlar, qırmızı bel və ağ qarın. Onların ağ/sarı gözləri var və bəzi fərdlərin gözündən boynuna qədər incə ağ xətt uzanır. Erkəklərin qırmızı tacı var, dişilərin isə tamamilə qara tacı var və qırmızı lələk yoxdur. Cavan fərdlər yetkinlərdən daha az rənglidir və cavan erkəklərin başında daha az qırmızı tac lələyi olur. Taksonomiya Qara başlı ağacdələn, "Picidae" fəsiləsinin və "Picus" cinsinin üzvüdür. Ən çox "Avropa yaşıl ağacdələni" (P. viridis) və "boz başlı ağacdələn" (P. canus) ilə yaxın qohum hesab edilirdi. Lakin son tədqiqatlar bu filogenetik əlaqəni şübhə altına almışdır. Yarımnövlər -"Picus erythropygius nigrigenis" (Hume, 1874) – Myanma və Şimal-Qərb/Qərb Tayland. Bu yarımnöv daha çox yayılıb və qara dimdiyi ilə tanınır. -"Picus erythropygius erythropygius" (Elliot, 1865) – Şimal-Şərq Tailand və Hind-Çin. Bu yarımnövün ağ dimdiyi var. Yayılması və yaşayış mühiti Qara başlı ağacdələnlər Kamboca, Laos, Myanma, Tayland və Vyetnamda tapılır. Əsasən enliyarpaqlı və iynəyarpaqlı meşələrin orta və alt qatlarında yaşayır. Onlar quru dipterokarp meşələrini, yarımhəmişəyaşıl meşələri, çay yanı meşələrini və savanna meşələrini üstün tutur. Bu quşlar hərəkətsiz (rezident) quşlardır. Qidalanma Qara başlı ağacdələnlər, digər ağacdələnlər kimi, əsasən həşəratlarla qidalanır və ağac qabığından həşəratları toplayır. Əsasən termitlər, həmçinin qarışqalar və digər həşəratlar və onurğasızlar ilə qidalanır. Çoxalma Onların çoxalması haqqında az məlumat var, lakin fevral-iyun ayları arasında çoxalır və yuvalarını ağaclarda qururlar. Təxminən 3-4 yumurta qoyurlar. Çiang Maydakı bir yabani həyat sığınacağında onların yuvaları, may ayında işğal edilmişdir. Sürülər Qara başlı ağacdələnlər adətən digər quş növləri ilə qarışıq sürülərdə tapılır. Bu quş dalğaları daha böyük sürü ölçülərindən ibarətdir ki, bu da quşların yırtıcılardan daha az narahat olmasına və daha çox yemək axtarmağına imkan verir. Qara başlı ağacdələnlər adətən "ağ kəkilli qarğa qulaqlılar" (Garrulax leucolophus), "kiçik boyunbağılı qarğa qulaqlılar" (Garrulax monileger) və "böyük raketquyruq dronqolar" (Dicrurus paradiseus) ilə sürülərdə olur. Bu sürülərdə qara başlı ağacdələnlər və digər quşlar yırtıcılar yaxınlaşanda həyəcan siqnalı verirlər. Parazitlər Qara başlı ağacdələn bir çox parazitlərə qarşı həssasdır, o cümlədən qanında aşkar edilən "Haemoproteus bennetti" paraziti. Onlar həmçinin "Picicola roberti" biti və "Picobia heeri" quş lələyi gənələri kimi "Picidae" xüsusi parazitlərinə də məruz qalır. Status Qara başlı ağacdələn hal-hazırda "ən az narahat edici" statusuna malikdir, lakin populyasiyaları azalır. Bu əsasən insan məskənləri və kənd təsərrüfatı sahələri səbəbindən yaşayış mühitinin məhv olması ilə əlaqədardır. 2003-cü ildə Tayland hökuməti tərəfindən qara başlı ağacdələn qorunan yabani həyat növü elan edilmişdir. Bu növ həmçinin Tailandda bir çox yabani həyat sığınacaqlarında tapılır.


İstinadlar

Tarix : 12 fevral 2025


Əksi qeyd olunmayıbsa, bu məzmun CC BY-SA 4.0 çərçivəsində yayımlanır.