Fırça qanadlı bürüncquşu (Phaps elegans) - Göyərçin ailəsinə (Columbidae) aid bir quş növü. Taksonomiya Fırça qanadlı bürüncquşu, "Columbidae" ailəsindəki təxminən 310 növdən biridir və "P. elegans elegans" və "P. elegans occidentalis" olmaqla iki fərqli yarımnövə təsnif edilə bilər. "P. elegans" ilk dəfə 1809-cu ildə C. J. Temminck tərəfindən təsvir edilmişdir. Təsvir Fırça qanadlı bürüncquşu, ölçü və forma baxımından yaxın qohumu olan adi bürüncquşuna (Phaps chalcoptera) bənzəyir, lakin görünüşcə daha qısa və yığcamdır. Bu quşlar nisbətən kiçikdir və ölçüləri 25 ilə 33 sm arasında dəyişir. Bu quşlarda cinsi dimorfizm görünür. Hər iki cins yuxarıdan tünd zeytun-qəhvəyi, boyun və çiyin boyunca zəngin şabalıdı rəngdə, aşağı hissələri isə mavi-boz rəngdədir. Fırça qanadlı bürüncquşu, hər qanadın iç, ikinci dərəcəli lələyindəki mavi və yaşıl rəngli parıldayan zolaqlara görə adlandırılmışdır. Yayılma və yaşayış yeri Fırça qanadlı bürüncquşu, Avstraliyaya endemikdir və materikin cənub-qərbində və cənub-şərqində, Queensland, New South Wales, Victoria, South Australia, Western Australia və həmçinin Tasmaniyada populyasiyaları var. "P. elegans occidentalis" yarımnövü, Qərbi Avstraliyanın cənub-qərbində coğrafi cəhətdən fərqli bir populyasiya kimi yaşayır. Bu növ sıx sahil kollarını, yaş və ya quru sklerofil meşələrini, meşəlikləri və bəzi "mallee" ərazilərini üstün tutur. "Banksia", "Acacia", "Melaleuca" və ya" Leptospermum" kimi yerli növlər də daxil olmaqla, sıx kol təbəqələri və yarpaqları olan yaşayış yerləri, bu ehtiyatlı quşlara sığınacaq tapmağa imkan verir. Qidalanma Bu quş toxumlar, giləmeyvələr və kiçik həşəratlarla qidalanır; əsasən yerdə yem axtarır. Əksər dənəyeyənlər kimi, fırça qanadlı bürüncquşu, mədədə toxumların üyüdülməsinə kömək etmək üçün kiçik qum və çınqıl parçaları udacaqdır. Yerli hərəkətlər, çox güman ki, qida və yaşayış yerinin mövcudluğuna cavabdır. Adi bürüncquşundan fərqli olaraq, qidalanma kiçik sürülərdə baş vermir, adətən quşlar tək-tək və ya cüt-cüt yem axtarırlar. Həmçinin bu növə bənzər olaraq, fırça qanadlı bürüncquşu sübh və ya axşam suvarma yerlərinə yaxınlaşaraq, qısa bir məsafədə endikdən sonra ehtiyatla su içir. Yetişdirmə Fırça qanadlı bürüncquşu, adi bürüncquşuna bənzər bir yetişdirmə nümayişi göstərir, o cümlədən baş əyməyin cütləşmə nümayişi və aşağıdakı təkrar "hup" və ya "vu" çağırışının vokal elanı daxildir. Yetişdirmə əsasən sentyabr-yanvar ayları arasında baş verir, lakin yumurtaların inkubasiyası və cücələrin çıxması il boyu müşahidə edilmişdir. Balalar yarı-altrişial və nidikoldur, istilik, qidalanma və yüksək səviyyədə valideyn qayğısına ehtiyac duyurlar. Bir bala vermə mövsümü, adətən iki yumurtadan ibarətdir ki, bunlar təxminən 17 gün inkubasiya olunacaq və çıxan balalar 16-20 gündən sonra lələklənəcəkdir. Yetkin cütlüklər, balalar müstəqil olduqdan 3-4 həftə sonra yetişdirməyə davam edir. Bu quşların utancaq və ehtiyatlı təbiətinə görə, onlar potensial təhlükəni hiss etdikdə yuvalarından qəflətən uçacaqlar. Bu, onların aşağı yuva uğuruna (10%) səbəb ola bilər, bir araşdırmada 15 yuvada 29 yumurtadan yeddi balanın çıxdığı və onlardan yalnız üçünün lələkləndiyi müəyyən edilmişdir. Miqrasiya Quşlar öz yerli yaşayış yerlərində qalmağa meyllidirlər, uzun məsafəli halqalanma bərpasları yoxdur və böyük miqyaslı miqrasiyalar görünmür. 1967-ci ilin bir araşdırmasında, bir quş ilkin halqalanma yerindən cəmi 25 km məsafədə tapılmışdır. Bu quşlar nadir hallarda sürü halında görünürlər, tək-tək, cüt-cüt və ya kiçik ailə qruplarında hərəkət etməyi üstün tuturlar; ən böyük qeydə alınmış toplaşma səkkiz quşdan ibarət bir qrup idi. Təhdidlər və qorunma Fırça qanadlı bürüncquşu, "IUCN" Qırmızı Siyahısında" Ən Az Narahatlıq Doğuran" növ kimi qeyd olunur və "BirdLife Australia" tərəfindən yaşadığı bütün əyalətlərdə təhlükəsiz populyasiyalara sahib olduğu hesab edilir. Digər yerdə yaşayan quş növləri kimi, bürünc fırçaqanadlı da, pişiklər və tülkülər kimi yırtıcılar tərəfindən təhdid edilir.
https://en.wikipedia.org/wiki/Brush_bronzewing
https://ebird.org/species/brubro1
https://www.birdsinbackyards.net/species/Phaps-elegans
https://datazone.birdlife.org/species/factsheet/brush-bronzewing-phaps-elegans
https://xeno-canto.org/species/phaps-elegans
https://birdsoftheworld.org/bow/species/brubro1/cur/introduction
https://perthzoo.wa.gov.au/animal/brush-bronzewing
https://www.inaturalist.org/taxa/3336-Phaps-elegans
https://birdssa.asn.au/birddirectory/brush-bronzewing/
Tarix : 18 fevral 2025
Əksi qeyd olunmayıbsa, bu məzmun CC BY-SA 4.0 çərçivəsində yayımlanır.
