• Wikisun
Layihə çərçivəsində Wikipedia platformasına əlavə olunan məqalə sayı
4
3
5
2
adi-agbogaz

Adi ağboğaz

Adi ağboğaz və ya böyük ağboğaz (Curruca communis) - Avropa və Qərbi Asiyanın mülayim iqlimli bölgələrində geniş yayılmış tipik bir pərvaz quşu. Bu kiçik sərçəkimilər qrupuna daxil olan quş, güclü miqrasiya xüsusiyyətinə malikdir və qışı tropik Afrika, Ərəbistan və Pakistan keçirir. Taksonomiya İngilis ornitoloq Con Latham 1783-cü ildə "A General Synopsis of Birds" əsərində adi ağboğazı təsvir etmiş, lakin bu növün binominal adı olan "Sylvia communis"-i 1787-ci ildə nəşr olunan əsərinin əlavəsində təqdim etmişdir. "Communis" latın dilində "adi" mənasını verir. Hazırda adi ağboğaz "Curruca" cinsinə daxil edilir ki, bu cins 1802-ci ildə alman təbiətşünası Yohann Mattias Beşteyn tərəfindən təqdim edilmişdir. Bu növ kiçik ağboğazla yaxın qohum kimi görünə bilər, lakin tədqiqatlar göstərir ki, ağ boğazın olması "Curruca" cinsində qohumluq üçün etibarlı morfoloji göstərici deyil və böyük ağboğaz ilə kiçik ağboğaz yaxın qohum deyillər. 2011-ci ildə "Sylviidae" fəsiləsi üzrə aparılmış molekulyar filogenetik tədqiqat göstərdi ki, "Curruca" cinsində adi ağboğaz və kiçik ağboğaz müxtəlif kladlara aiddir və buna görə də qardaş növlər deyillər. Yarımnövlər Adi ağboğazın dörd yarımnövü tanınır: -C. c. communis (Latham, 1787) – Avropada, şimal Türkiyə və şimal Afrikada çoxalır; qışı Qərbi və Mərkəzi Afrikada keçirir. -C. c. volgensis (Domaniewski, 1915) – cənub-şərqi Rusiya, qərbi Sibir və şimal Qazaxıstanda çoxalır; qışı Şərqi və Cənubi Afrikada keçirir. -C. c. icterops (Ménétries, 1832) – mərkəzi Türkiyədən Türkmənistan və İrana qədər çoxalır; qışı Şərqi və Cənubi Afrikada keçirir. -C. c. rubicola (Stresemann, 1928) – Mərkəzi Asiyanın dağlarında çoxalır; qışı Şərqi və Cənubi Afrikada keçirir. Təsvir Bu, erkək və dişi fərqli lələklərə malik olan bir neçə "Curruca" növündən biridir. Hər iki cins əsasən üstdən qəhvəyi, altdan isə açıq sarı rəngdədir və ikinci dərəcəli qanad lələkləri tünd qəhvəyi ilə, qırmızı rəngin qarışığı bir rəngli kənarlara malikdir. Erkək fərdlərdə baş boz, boğaz isə ağ rəngdədir. Dişi fərdlərdə boz baş yoxdur və boğaz daha solğun rəngdədir. Ağboğazın mahnısı sürətli və xırıltılıdır, səslənmə tonu ilə xarakterizə olunur. Boğaz, bir az burundan gələn səs "ved-ved" və ya "void-void" kimi səslənir. Xəbərdarlıq çağırışı Dartford pərvaz quşunun səsinə bənzəyən uzun və kobud "tschehr" səsidir. Yayılması Bu quş açıq ərazilərdə və kənd təsərrüfatı sahələrində, yuva qurmaq üçün kolluqlar olan yerlərdə yaşayır. Yuva alçaq kolluq və ya böyürtkən içərisində qurulur və 3–7 yumurta qoyulur. Əksər pərvaz quşları kimi, o, əsasən həşəratlarla qidalanır, lakin həmçinin giləmeyvə və digər yumşaq meyvələr də yeyir. Avropada adi ağboğazın qərb və şərq populyasiyaları çoxalma və qışlama ərazilərindən uçmazdan əvvəl qida ehtiyatlarından yararlanmaq üçün fərqli tük dəyişdirmə və miqrasiyaya hazırlıq strategiyalarına malikdir.


İstinadlar

Tarix : 7 fevral 2025


Əksi qeyd olunmayıbsa, bu məzmun CC BY-SA 4.0 çərçivəsində yayımlanır.