İnviktibellatriks (lat. Invictibellatrix) — Erkən Təbaşir dövründə, təxminən 120 milyon il əvvəl indiki İngiltərə ərazisində yaşamış ətyeyən teropod dinozavr cinsi. Cinsin məlum olan yeganə növü Invictibellatrix amberina hesab edilir. Bu dinozavr uzun caynaqları və güclü ön ətrafları ilə seçilən Megaraptora qrupuna aid edilir. Onun elmi təsviri 2026-cı ildə dərc edilmişdir. Kəşfi və adlandırılması Dinozavrın qalıqları İngiltərənin cənubundakı Vayt adasında, Uesseks formasiyasına aid süxurlarda aşkar edilmişdir. Fosil 1924-cü ildə London Təbiət Tarixi Muzeyinin kolleksiyasına daxil olmuş, lakin uzun müddət ayrıca növ kimi tanınmamışdır. Sonradan alimlər kəllənin beyin hissəsini kompüter tomoqrafiyası və anatomik müqayisələr vasitəsilə araşdıraraq onun əvvəllər təsvir edilməmiş megaraptoran olduğunu müəyyənləşdirmişlər. Cinsin adı latın mənşəli sözlərdən yaranır və təxminən “məğlubedilməz qadın döyüşçü” mənasını verir. Növün ikinci adı olan *amberina* isə fosilin tapıldığı süxurlardakı kəhrəba ilə və qadın adı ilə əlaqələndirilir. Təsviri Invictibellatrix amberinanın uzunluğunun təxminən 3–4 metr, hündürlüyünün isə 1,5 metrə yaxın olduğu ehtimal edilir. Bu göstəricilər əsasən yaxın qohum olan dinozavrlarla müqayisəyə əsaslanır. Heyvanın bədəninin tüklərlə örtülü olması və ön ətraflarında iri, əyri caynaqlar daşıması ehtimal edilir. Növün tam skeleti məlum deyil. Elmi təsvir əsasən kəllənin arxa hissəsində yerləşən beyin qutusunun fosilinə əsaslanır. Buna görə də onun xarici görünüşü, bədən quruluşu və bəzi davranış xüsusiyyətləri haqqında nəticələr ehtiyatla qiymətləndirilməlidir. Həyat tərzi və qidalanması Bu dinozavr iki ayaq üzərində hərəkət edən ətyeyən heyvan olmuşdur. Tədqiqatçılar onun kiçik dinozavrlar, kərtənkələlər və məməlilərlə qidalanmış ola biləcəyini düşünürlər. İri ön ətraflar və uzun caynaqlar ovun tutulmasında mühüm rol oynamış ola bilər. Bununla belə, bu xüsusiyyətlərin dəqiq funksiyası birbaşa müşahidələrə deyil, fosil quruluşuna və yaxın qohumların anatomiyasına əsaslanır. Invictibellatrixin kəşfi megaraptoranların coğrafi yayılması haqqında bilikləri genişləndirmişdir. Bu qrupun nümayəndələri əvvəllər əsasən Asiya, Cənubi Amerika və digər cənub qitələrinin fosilləri ilə tanınırdı. Avropada bu növün müəyyən edilməsi Erkən Təbaşir dövründə teropodların yayılması və təkamül əlaqələrinin yenidən qiymətləndirilməsi üçün əhəmiyyətlidir. İstinadlar

İstinadlar

https://az.wikipedia.org/wiki/%C4%B0nviktibellatriks

//doi.org/10.1098%2Frsos.260937

https://www.nhm.ac.uk/press-office/press-releases/uk-dinosaur-fossil-identified-as-new-long-clawed-predator.html

https://www.ucl.ac.uk/news/2026/oct/uk-dinosaur-fossil-identified-new-long-clawed-predator

https://phys.org/news/2026-10-isle-wight-fossil-europe-clawed.html

https://www.itv.com/news/meridian/2026-10-14/new-species-of-dinosaur-discovered-from-fossil-found-on-isle-of-wight

https://www.euronews.com/2026/10/16/new-species-of-dinosaur-discovered-from-fossil-overlooked-for-over-100-years

Tarix : 26 oktyabr 2026