- Wikisun
Barselosun tarixi mərkəzinin və Kavado çayı üzərindəki orta əsr körpüsünün görünüşü. Barselos — Portuqaliyanın şimalında, Braqa dairəsində yerləşən şəhər və bələdiyyədir. Şəhər Kavado subregionunun mühüm yaşayış məntəqələrindən biridir. 2021-ci il siyahıyaalınmasına görə bələdiyyənin əhalisi 116 752 nəfər olmuşdur. Barselos həm tarixi irsi, həm keramika sənəti, həm də "Barselos xoruzu" ilə tanınır. Barselos Kavado çayının sahilində yerləşir və tarixən Portuqaliyanın şimalındakı mühüm yolların kəsişməsində formalaşmışdır. Şəhərin mövqeyi onun ticarət və sənətkarlıq fəaliyyətinin inkişafına kömək etmişdir. Barselos həmçinin Santiago de Kompostela istiqamətindəki Portuqal Müqəddəs Yaqub yolu üzərində yerləşən mühüm dayanacaqlardan biridir. Tarixi Barselosun əsası XII əsrdə qoyulmuşdur. 1166–1167-ci illərdə I Afonso Henriques tərəfindən verilmiş foral şəhərin inkişafında mühüm mərhələ olmuşdur. Kavado çayının sahilində yerləşməsi və Portunu Ponte-de-Limaya bağlayan orta əsr yoluna yaxınlığı Barselosun sürətlə məskunlaşmasına və iqtisadi əhəmiyyət qazanmasına şərait yaratmışdır. XIV əsrdə Barselos Portuqaliya zadəganları üçün mühüm mərkəzə çevrildi. 1325–1330-cu illərdə Kavado çayı üzərində orta əsr körpüsü inşa edildi. XIV əsrdə şəhərin əsas kilsəsi genişləndirildi, daha sonra qraflar sarayı və şəhər divarları tikildi. Bu tikililər Barselosun orta əsr şəhər quruluşunun əsas elementlərinə çevrildi. Barselosun əsas kilsəsi — Igreja Matriz de Barcelos. XVI əsrdə Barselosun iqtisadi və sosial inkişafı sürətləndi. 1504-cü ildə baş verdiyinə inanılan "Müqəddəs Xaç möcüzəsi" şəhərin dini tarixində mühüm hadisəyə çevrildi. Sonrakı illərdə Senhor Bom Jesus da Cruz məbədi tikildi və Barselosda hər il keçirilən dini mərasimlərin əsas mərkəzlərindən birinə çevrildi. Barselos 1928-ci ildə şəhər statusu almışdır. Şəhərin tarixi mərkəzində orta əsr və sonrakı dövrlərə aid çoxsaylı tikililər qorunub saxlanılmışdır. Bunlara orta əsr körpüsü, şəhər qülləsi, Igreja Matriz, Paço dos Condes və müxtəlif dini tikililər daxildir. Müqəddəs Yaqub yolu Nossa Senhora da Ponte kapellası. Barselos Santiago de Kompostelaya gedən Portuqal Müqəddəs Yaqub yolunun mühüm dayanacaq məntəqələrindən biridir. XIV əsrdə Kavado çayı üzərində körpünün tikilməsindən sonra şəhər ziyarətçilərin və zəvvarların əsas keçid məntəqələrindən birinə çevrilmişdir. Tarixi marşrut şəhərin orta əsr mərkəzindən keçir və Igreja Matriz, orta əsr qülləsi, Paço dos Condes və Nossa Senhora da Ponte kapellası kimi abidələri əhatə edir. Barselos xoruzu Barselos xoruzu. Barselos xoruzu Portuqaliyanın ən məşhur xalq sənəti simvollarından biridir. Onun mənşəyi Barselosda yayılmış bir əfsanə ilə əlaqələndirilir. Əfsanəyə görə, Qalisiyadan gələn bir zəvvar törətmədiyi cinayətə görə ölüm cəzasına məhkum edilmişdir. Zəvvar hakim qarşısında günahsız olduğunu bildirmiş və sübut kimi masadakı bişmiş xoruzun onun asıldığı zaman banlayacağını söyləmişdir. Zəvvarın edamı zamanı xoruzun banlaması onun xilas olmasına səbəb olmuşdur. Barselos xoruzu xüsusilə keramika sənətində geniş yayılmışdır. Rəngarəng keramika xoruz fiqurları şəhərin əsas suvenirlərindən birinə çevrilmiş və zamanla bütövlükdə Portuqaliyanın tanınan simvollarından biri olmuşdur. Əfsanə ilə əlaqəli orta əsr daş xaçı hazırda Barselos Arxeologiya Muzeyində saxlanılır. Sənətkarlıq və keramika Barselos uzun müddətdir keramika və xalq sənətkarlığı ilə tanınır. Şəhərdə xüsusilə "figurado" adlanan, kəndliləri, musiqiçiləri, dini personajları və gündəlik həyatdan səhnələri təsvir edən əl işi keramika fiqurları məşhurdur. Bu ənənə şəhərin iqtisadi və mədəni həyatının mühüm hissəsini təşkil edir. 2017-ci ildə Barselos UNESCOnun Yaradıcı Şəhərlər Şəbəkəsinə "Sənətkarlıq və Xalq Sənəti" kateqoriyası üzrə daxil edilmişdir. UNESCO şəhəri sənətkarların və xüsusilə keramika ustalarının güclü icması, ənənəvi sənətkarlığın qorunması və yeni nəsil sənətkarların yetişdirilməsi istiqamətində fəaliyyəti ilə fərqləndirir. Görməli yerləri Barselosun əsas görməli yerləri arasında XIV əsrdə tikilmiş orta əsr körpüsü, Igreja Matriz de Barcelos, Paço dos Condes, Torre Medieval, Senhor Bom Jesus da Cruz məbədi və Nossa Senhora da Ponte kapellası vardır. Bu abidələrin bir çoxu şəhərin Müqəddəs Yaqub yolu ilə bağlı tarixi irsinin bir hissəsidir. Kavado çayı üzərində orta əsr körpüsü və Barselosun tarixi mərkəzi. Igreja Matriz de Barcelos şəhərin ən mühüm dini tikililərindən biridir. Onun tarixi XIII əsrə gedib çıxır və bina sonrakı əsrlərdə genişləndirilmişdir. Kilsə roman və qotika memarlığı xüsusiyyətlərini özündə birləşdirir və 1927-ci ildən Milli abidə statusuna malikdir. İqtisadiyyatı Barselosda sənaye və sənətkarlıq ənənələri mühüm iqtisadi rol oynayır. Şəhər xüsusilə toxuculuq, keramika və digər istehsal sahələri ilə tanınır. Ənənəvi sənətkarlıq sektoru həm yerli iqtisadiyyata, həm də turizmə töhfə verir. Həmçinin bax Portuqaliya UNESCO Keramika İstinadlar
https://az.wikipedia.org/wiki/Barselos
https://geohack.toolforge.org/geohack.php?language=az&pagename=Barselos¶ms=41_32_0_N_8_37_0_W_scale:100000_region:PT_type:city
https://maps.google.com/maps?ll=41.53333,-8.61667&q=41.53333,-8.61667&spn=0.1,0.1&t=h&hl=az
https://yandex.ru/maps/?ll=-8.61667,41.53333&pt=-8.61667,41.53333&spn=0.1,0.1&l=sat,skl
https://www.openstreetmap.org/?mlat=41.53333&mlon=-8.61667&zoom=12
https://www.ine.pt/
https://web.archive.org/web/20070619070410/https://www.ine.pt/
Tarix : 20 oktyabr 2026