• Wikisun
Layihə çərçivəsində Wikipedia platformasına əlavə olunan məqalə sayı
4
5
6
8
sandefyord

Sandefyord

Sandefyord — Norveçin Vestfold əyalətində yerləşən Sandefyord bələdiyyəsinin şəhəri və inzibati mərkəzidir. Şəhər Sandefyordfyorden körfəzinin başında, cənubi Vestfoldda Skagerrak sahili boyunca yerləşir. Böyük şəhər ərazisinə Mefyorden körfəzinin hər iki tərəfində yerləşən Vesteröya və Österöya yarımadalarının sahil əraziləri də daxildir. Şəhərin sahəsi 24,19 km², əhalisi 2022-ci ildə 45.816 nəfər, əhalinin sıxlığı isə 1 km²-ə 1.894 nəfər olub. Şəhər, zəngin Vikinq tarixi və Sandefyordu Norveçin ən zəngin şəhərinə çevirən, inkişaf etmiş balina ovu sənayesi ilə tanınır. Bu gün şəhərdə Norveçin üçüncü ən böyük ticarət donanması formalaşıb. Sandefyord muzeyi şəhərdə yerləşir və Avropada yalnız balina ovuna həsr olunmuş yeganə muzeydir. IX əsrə aid Qokstad gəmisi şəhərin şərq kənarında yerləşən Qokstad kurqanında aşkar edilib. Norveç kilsəsinin Sandefyord şəhərində, Sandefyord kilsəsi, Sandar kilsəsi, Büqorden kilsəsi və Vesteröy kilsəsi də daxil olmaqla, bir neçə kilsəsi var. Sandefyordun çoxsaylı ləqəbləri var və şəhər Norveçin Vikinqlər "paytaxtı" adlandırılır. Həmçinin Norveçin mübahisəsiz yay şəhəri kimi tanınır. Şəhər, həmçinin "balina ovunun dünya paytaxtı" və ya "Norveçin balina ovu paytaxtı" adlandırılır. Çoxsaylı çimərlikləri və keçmiş kurortları səbəbindən şəhərə "Çimərlik şəhəri" (Badebyen) ləqəbi də verilib. Yay aylarında ziyarətçilərin sayının çox olması səbəbindən şəhər hələ də kurort şəhəri hesab olunur. Tarixi Sandefyord minilliklərdir insanların məskunlaşdığı ərazidir. Arxeoloji qazıntılar göstərir ki, burada təxminən 3.000 il əvvəl insanlar yaşayıb. İstrehoqan yaxınlığındakı Yaberqdə yerləşən Haugen fermasında qayaüstü təsvirlər e.ə. 1.500–500-cü illərə aid edilir. Vikinqlər təxminən 1.000 il əvvəl Sandefyordda və ətraf ərazilərdə yaşayıblar. Sandefyordda çoxsaylı Vikinq artefaktları və abidələri aşkar edilib. Vikinqlər dövrünün ən mühüm qalıqlarından biri Sandefyordda yerləşən Qokstad kurqanındakı məzarlıqda aşkar edilib. Qokstad gəmisi Nikolay Nikolaysen tərəfindən qazıntı yolu ilə çıxarılıb və hazırda Oslodakı Vikinqlər Gəmisi Muzeyində saxlanılır. Sandefyord 1680-ci ildə ladested kimi yaradılıb və bununla dəniz limanı hüquqları əldə edib. 1 yanvar 1838-ci ildə yeni formannskapsdistrikt qanununa əsasən özünüidarəetmə hüququna malik bələdiyyə kimi yaradılıb. Sandefyord 1600 və 1700-cü illər boyunca gəmiçilik və gəmiqayırma sənayelərinin üstünlük təşkil etdiyi dəniz limanı kimi fəaliyyət göstərib. 1845-ci ildə Kral Oskar tərəfindən rəsmi olaraq bazar şəhəri (kjöpstad) kimi tanınıb. Zaman keçdikcə şəhər-bələdiyyənin ərazisi genişləndirilib. 1 yanvar 1889-cu ildə qonşu Sandar bələdiyyəsinin 318 nəfər əhalisi olan bir hissəsi Sandefyorda birləşdirilib. 1931-ci ildə qonşu Sandar bələdiyyəsinin 66 nəfər əhalisi olan ərazisi Sandefyorda birləşdirilib. 1950-ci ildə isə qonşu Sandar bələdiyyəsinin daha 226 nəfərin yaşadığı ərazisi Sandefyorda birləşdirilib. 1960-cı illərdə Şey komitəsinin fəaliyyəti nəticəsində Norveçdə çoxsaylı bələdiyyə birləşmələri həyata keçirildi. 1 yanvar 1968-ci ildə Sandefyord şəhər-bələdiyyəsi (əhalisi 6.242 nəfər) ətrafındakı Sandar bələdiyyəsi (əhalisi 24.898 nəfər) ilə birləşdirilərək Sandefyord adlanan daha böyük bələdiyyə yaradıldı. Birləşmədən əvvəl şəhər və bələdiyyə eyni ərazi idi, lakin birləşmədən sonra şəhər daha böyük bələdiyyənin yalnız kiçik bir hissəsinə çevrildi. Etimologiyası Sandefyord adı ilk dəfə 1200-cü ilə aid Sverris dastanının 169-cu fəslində qeyd olunub. Həmin vaxt bu ad hazırda Sandefyordsfyord adlanan körfəzə aid edilirdi.:353 Bələdiyyənin (əvvəlcə Sandefyord şəhərinin) adı yerli körfəzin adından götürülüb. Sandefyord şəhəri körfəzin başında inkişaf etdiyinə görə həmin körfəz hazırda Sandefyordsfyorden adlanır. Adın ilk hissəsi qədim Sande fermasının adından "Sandar" olaraq gəlir. Qədim ferma adı "qum" və ya "qum təpələri" mənasını verən "sandr" sözünün cəm formasıdır. Son hissə isə "fyord" mənasını verən "fjǫrðr" sözündən yaranıb.:6 Qalereya Həmçinin bax Norveç şəhərləri Esheym Honninqsvöq Holmestrand Kolverayd Kragerö Lanqesun Larvik Leknes Leyrvik Okrehamn Ondalsnes Vinstra Yerpelan İstinadlar


İstinadlar

Tarix : 30 sentyabr 2026