Mikhael Gromov (1943-ci ildə anadan olub) — XX və XXI əsrin ən nüfuzlu və təsirli riyaziyyatçılarından biridir. Həyatı və təhsili Mikhael Gromov 1943-cü ildə, Qroznı, Rusiya şəhərində doğulub. O, Moskva Dövlət Universitetində təhsil almış və sonra Leningrad Dövlət Universitetində magistratura proqramını bitirmişdir. Gromov, gənclik illərində riyaziyyata olan marağını inkişaf etdirərək topologiya və geometriya sahələrində dərindən tədqiqat aparmağa başlamışdır. O, Sovet İttifaqı dövründə bir çox gənc riyaziyyatçılar arasında tanınmağa başlamış və 1970-ci illərin sonunda ABŞ-a köçərək Princeton Universiteti və Courant Institute of Mathematical Sciences kimi nüfuzlu müəssisələrdə tədris etməyə və tədqiqatlar aparmağa davam etmişdir. Elmi fəaliyyəti və karyerası Gromovun elmi fəaliyyəti geometriya, topologiya və riyiqi həndəsə sahələrini əhatə edir. Onun tədqiqatları xüsusilə differensial geometriya, riyiqi geometriya və topoloji geometriya sahələrindəki nəzəriyyələrin inkişafına böyük təsir göstərmişdir. Gromovun bir çox məqaləsi və kitabı riyaziyyatın müxtəlif sahələrində yeni yanaşmalar və dərin anlayışlar təqdim etmişdir. Metric Geometry və Gromov-Hausdorff Distance Gromovun ən mühüm töhfələrindən biri metric geometry və Gromov-Hausdorff distance sahələrindəki işləridir. O, Gromov-Hausdorff distance anlayışını inkişaf etdirərək, metrik məkanlar arasında məsafəni ölçmək üçün yeni və təsirli bir metod təqdim etmişdir. Bu nəzəriyyə, geometriya və topologiyanın bir çox sahələrində, xüsusilə riyiqi geometriya və differensial geometriya sahələrində tətbiq olunmuşdur. Gromov-Witten Invariants Gromov-Witten invariants, riyiqi həndəsə və topologiya sahələrində mühüm yer tutur. Bu anlayış, kontur nəzəriyyəsi və sayılar nəzəriyyəsi ilə əlaqəli olmaqla yanaşı, algebraik geometriya və topologiya sahələrində çoxsaylı problemlərin həllinə kömək etmişdir. Gromov-Witten invariants, xüsusən algebraik topologiya və geometriya sahələrindəki tədqiqatlarda vacib bir alət olmuşdur. Symplectic Geometry Gromov, həmçinin simplektik geometriya sahəsində də əhəmiyyətli işlər aparmışdır. Onun simplektik geometriyaya olan töhfələri, xüsusən Lagrangean immersions və holonomy anlayışlarına dair nəzəriyyələrlə bağlıdır. O, symplectic topology və differensial geometriya sahələrində yeni nəticələr əldə edərək bu sahələrin inkişafına mühüm töhfələr vermişdir. Əsas əsərləri Mikhael Gromov çoxsaylı əhəmiyyətli əsərlərin müəllifidir, bunlar arasında: "Structures Metriques pour les Varietes Riemanniennes" — Bu əsərdə Gromov riyiqi geometriya və differensial geometriya ilə əlaqəli nəzəriyyələrini təqdim edir və geometriyanın strukturlarını daha dərindən anlamağa kömək edir. "Hyperbolic Groups" — Bu əsərdə Gromov, topoloji geometriya və algebraik topologiya sahələrindəki təhlilləri ilə tanınmışdır. Kitabda, o, hiperbolik qruplar haqqında məlumat verir və bu sahə ilə bağlı çoxsaylı nəzəriyyələr təqdim edir. "Gromov-Witten Invariants" — Bu əsər, Gromov-Witten invariants anlayışının inkişafı və tətbiqləri ilə əlaqəli əsaslı tədqiqatları təqdim edir. Bu əsər, algebraik geometriya və topologiya sahələrində çox mühüm yer tutur. "Metric Structures for Riemannian Manifolds" — Gromovun bu kitabı riyiqi həndəsə və topoloji geometriya sahələrindəki nəzəriyyələrin inkişafına dair mühüm nəticələr təqdim edir. Kitabda o, Gromov-Hausdorff distance və digər metric geometriya anlayışlarına dair tədqiqatları təqdim edir. Təsiri və mirası Mikhael Gromov, riyaziyyatın bir çox sahələrində əvəzsiz töhfələr vermiş və bu sahələrin inkişafına böyük təsir göstərmişdir. Onun işləri geometriya, topologiya, riyiqi həndəsə və algebraik geometriya sahələrində müasir nəzəriyyələrin əsasını qoymuşdur. Gromovun işləri həmçinin dinamik sistemlər, topoloji qruplar və nəzəri fizika ilə əlaqəli məsələlərin həllinə də təsir etmişdir.
https://en.wikipedia.org/wiki/Mikhael_Gromov_(mathematician)
https://www.britannica.com/biography/Mikhail-Gromov
https://mathshistory.st-andrews.ac.uk/Biographies/Gromov/
https://math.nyu.edu/people/profiles/GROMOV_Mikhael.html
https://www.genealogy.math.ndsu.nodak.edu/id.php?id=14999
https://www.balzan.org/en/prizewinners/mikhael-gromov/bio-bibliography
https://www.ams.org/notices/201003/rtx100300391p.pdf
Tarix : 4 mart 2025
Əksi qeyd olunmayıbsa, bu məzmun CC BY-SA 4.0 çərçivəsində yayımlanır.
