• Wikisun
Layihə çərçivəsində Wikipedia platformasına əlavə olunan məqalə sayı
4
5
6
8
meleaqr

Meleaqr

Təxminən e.ə. 340–330-cu illərə aid yunan orijinalı əsasında hazırlanmış Roma dövrünə aid Meleaqr büstü. Britaniya Muzeyi. Meleaqr (qədim yunan: Μελέαγρος, Meléagros) — yunan mifologiyasında Aitoliyadakı Kalidon şəhərinin temenosunda ehtiram göstərilən qəhrəmandır. O, Homerin yenidən işlədiyi epik ənənədə Kalidon qabanının ov rəhbəri kimi şöhrət qazanmış, həmçinin Arqonavtlardan biri kimi xatırlanmışdır. Mifologiyası Meleaqr Alteya ilə şərabçı kral Oineyin, bəzi rəvayətlərə görə isə müharibə tanrısı Aresin oğlu olan Kalidon şahzadəsi idi. O, Deyanira, Toksey, Klimen, Perifas, Agelay, Tirey (və ya Ferey), Qorqa, Evrimeda və Melanippanın qardaşı idi. Meleaqr Atalantadan Partenopeyin atası olmuş, lakin İdas və Marpessanın qızı Kleopatra ilə evlənmişdi. Onların Polidora adlı bir qızları var idi. Polidora sonradan Protesilaosun həyat yoldaşı olmuşdur. Protesilaos isə toy gecəsi arvadını qoyaraq Troya müharibəsinə yollanmışdı. Kalidon qabanının ovu Kalidon qabanının ovunu təsvir edən Roma sarkofaqı. Kapitolin Muzeyləri. Meleaqr doğulduqda Moyralar (Tale ilahələri) onun yalnız ailə ocağında yanan bir odun parçası tamamilə yanıb kül olana qədər yaşayacağını söyləmişdilər. Bunu eşidən anası Alteya dərhal odunu ocaqdan çıxarıb söndürmüş və gizlətmişdi. Oiney Yunanıstanın hər yerindən qəhrəmanları Kalidon bölgəsini viran qoyan və üzümlükləri məhv edən nəhəng qabanı ovlamaq üçün toplamaq vəzifəsini Meleaqra həvalə etdi. Qabanın göndərilməsinə səbəb Oineyin digər tanrıları şərəfləndirdiyi bayramda Artemidaya qurban təqdim etməyi unutması idi. Meleaqr çağırdığı qəhrəmanlarla yanaşı, aşiq olduğu cəsur ovçu Atalantanı da ova dəvət etdi. Ov haqqında rəvayətlərdən birinə görə, iki kentavr — Hilay və Rok Atalantaya təcavüz etməyə cəhd göstərdikdə, Meleaqr onları öldürdü. Daha sonra Atalanta qabanı ilk yaralayan şəxs oldu, Meleaqr isə onu öldürdü. İlk qanı Atalanta axıtdığı üçün Meleaqr ov qəniməti olan qaban dərisini ona bağışladı. Meleaqrın dayıları Toksey və Pleksipp bu mükafatın bir qadına verilməsinə qəzəbləndilər. Baş verən mübahisə zamanı Meleaqr onları öldürdü. O, həmçinin Atalantanı təhqir etdikləri üçün İfikl və Evripili də qətlə yetirdi. Alteya oğlunun öz qardaşlarını öldürdüyünü öyrəndikdən sonra Moiraların ona verdiyi odun parçasını yenidən oda atdı. Beləliklə, əvvəlcədən deyilmiş peyğəmbərlik gerçəkləşdi və Meleaqr həlak oldu. Onun ölümünə həddindən artıq yas tutan bacıları isə sonda meleaqrid adlanan quşlara çevrildilər. Axirət həyatı Yeraltı aləmdə Herakl Kerberi aparmaq üçün gəldikdə, Meleaqr onun qarşısından qaçmayan yeganə kölgə idi. Bakxilidin V odasında Meleaqr hələ də parlaq zirehini geyinmiş, o qədər qüdrətli təsvir olunur ki, Herakl özünü müdafiə etmək üçün yayına əl atır. Meleaqrın danışdığı tale Heraklı göz yaşlarına boğur. O bildirir ki, bacısı Deyanira atasının evində hələ də ərə getməmişdir və Herakldan onunla evlənməsini xahiş edir. Bakxilid burada rəvayəti yarımçıq kəsir və Heraklın yeraltı aləmdə sonradan ona bədbəxtlik gətirəcək həyat yoldaşını seçdiyini qeyd etmir. Böyük Plininin Təbiət tarixi əsərinə (37-ci kitab, 11-ci fəsil) görə, Sofokl kəhrəbanın Hindistanın o tayındakı ölkələrdə Meleaqr üçün göz yaşı tökən və meleaqridlər adlandırılan quşların göz yaşlarından əmələ gəldiyinə inanırdı. Təsiri Romalılar arasında Meleaqrın Kalidon qabanının ovu üçün topladığı qəhrəmanlar sarkofaqların frizləri üzərində çoxsaylı çılpaq qəhrəman fiqurlarının təsviri üçün məşhur mövzulardan birinə çevrilmişdi. Meleaqrın hekayəsi Skandinaviya ədəbiyyatındakı Norna-Gests þáttr rəvayəti ilə müəyyən oxşarlıqlar göstərir. Qalereya İncəsənətdə Meleaqr Culio Romanonun əsəri əsasında çəkilmiş Meleaqr və Atalanta Skopas üslubunda hazırlanmış Meleaqr heykəli Meleaqr təsvir olunmuş sarkofaq Yakob Yordansın Meleaqr və Atalanta əsəri (XVII əsr) İtaliyanın Volterra şəhərindən etrusk küllük urnası üzərində Meleaqrın ov səhnəsi. Bruklin Muzeyi Arxivi, Goodyear Arxiv Kolleksiyası Meleaqr. Skopasın üslubunun təsiri. Bruklin Muzeyi Arxivi, Goodyear Arxiv Kolleksiyası Meleaqr və Atalanta Kalidon qabanını ovlamağa yola düşərkən, qobelen, Walters İncəsənət Muzeyi Meleaqr təsvirli boşqab Meleaqr təsvirli boşqabın detalı Müasirləri tərəfindən L'Antico kimi tanınan Pyer Yakopo Alari Bonakolsinin İntibah dövrünə aid Meleaqr heykəli. V&A Muzeyi Həmçinin bax Yunan mifologiyası Kalidon Arqonavtlar Herakl Deyanira Ares İstinadlar


İstinadlar

Tarix : 12 avqust 2026