Mal əti Vellinqton, bütöv Vellinqton Mal əti mal əti filesindən və duksellərdən hazırlanmış, şişirdilmiş xəmirə bükülmüş yeməkdir. Bəzi reseptlərə xəmirin islanmasının qarşısını alarkən nəmi saxlamağa kömək edən prosciutto və ya qurudulmuş vetçinaya bükülməsidir. Mal ətini xardal ilə örtmək və ya şişirdilmiş xəmirin yerinə qısa xəmirdən istifadə etmək də hazırlanma üsulna daxildir. Klassik reseptlərə duksellər əvəzinə paştet və ya prosciutto əvəzinə krep istifadə edilə bilər. Adlandırma Yeməyin adı, ehtimal ki, Vellinqtonun 1-ci hersoqu Artur Uellslinin şərəfinə qoyulub, lakin adın dəqiq mənşəyi məlum deyil. Həmçinin rəvayətlə aralarındakı əlaqə dəqiq məlum deyil. Leah Hyslop qeyd edir ki, Vellinqtonun (Wellingtonun) məşhurlaşdığı dövrdə xəmirə bükülərək bişirilən ət artıq ingilis mətbəxində geniş yayılmış bir yemək idi. O, həmçinin bu yeməyin Fransanın filet de bœuf en croûte (xəmir içində mal əti filesi) yeməyinə bənzəməsinin, "Beef Wellington" adının əslində dövrün dəbinə çevrilmiş kontinental (Avropa mənşəli) yeməyinin vətənpərvərlik ruhunda yenidən adlandırılmış bir versiyası ola biləcəyini göstərdiyini irəli sürür. Erkən mənbələr 1891-ci il tarixli Avstriya yemək kitabında Vellinqton Filetinin resepti var. Bu reseptdə xəmirə bükülmüş, istəyə bağlı olaraq bekonla, lakin göbələksiz və trüfel sousu və ya turşu ilə verilən ətli ətdən bəhs edilir. Hamburg-Amerika xəttinin menyusunda 1899-cu ilə aid bir istinad var. ABŞ-da ən erkən təsdiq 1899-cu ilə aiddir  ; bu, həmçinin 1903-cü ildə Los Angeles Times qəzetində də yer alır. 1910-cu ildə yazılmış bir Polşa yemək kitabında duxelles daxil olmaqla Polędwica wołowa à la Wellington 'mal əti filetosu à la Wellington' da yer alır və trüfel və ya Madeyra sousu ilə verilir. Müəllif iddia edirdi ki, bu resept Vyanadakı imperator sarayının aşpazından almışdır. Peşəkar yemək kitabı olan " Le Répertoire de la Cuisine" nin 1923-cü il nəşrində mal əti üçün "Vellinqton" reseptindən bəhs olunur: " Yağda və sobada qızardılmış, quru duxelles əlavə edilmiş quş əti içliyi ilə örtülmüş, yayılmış xəmirə qoyulmuş barbekü fileto. Sobada bişirilir. Soyulmuş pomidor, kahı və Pommes château ilə bəzədilib " Variasiyalar Food Network-ün "Good Eats" verilişində Alton Braun mal əti əvəzinə daha ucuz donuz ətindən istifadə etmək variantını müzakirə edir. Yeməyin "çuğundur Vellinqton" kimi tanınan vegetarian variantı mal ətini çuğundurla əvəz edir və MasterChef Australia kimi qida müsabiqələri şoularında nümayiş etdirilib.

İstinadlar

https://az.wikipedia.org/wiki/Mal_%C9%99ti_Vellinqton

https://www.raymondblanc.com/recipes/beef-wellington/

https://www.jamieoliver.com/recipes/beef/beef-wellington/

https://www.gordonramsayrestaurants.com/recipes/classic-beef-wellington/

http://www.foodtimeline.org/foodmeats.html#beefwellington

https://www.telegraph.co.uk/foodanddrink/10252209/Potted-histories-Beef-Wellington.html

https://www.google.com/books/edition/Wiener_Kochbuch_5_Aufl/fKBBTXCu3wIC?hl=en&gbpv=1&bsq=wellington

Tarix : 17 iyul 2026