Halmstad (sv) — İsveçin qərb sahilində, Halland əyalətində, Nissan çayının mənsəbində yerləşən liman, sənaye və istirahət şəhəridir. Halmstad, Halmstad bələdiyyəsinin inzibati mərkəzi və Halland qraflığının inzibati paytaxtıdır. Şəhərin 2020-ci ildə 71.422 nəfər əhalisi olub.Bələdiyyənin ümumi əhalisi isə 100.000-dən çoxdur. Halmstad əhalisinin sayına görə İsveçin 19-cu ən böyük şəhəridir və əhalisinə görə ölkənin ikinci və üçüncü şəhərləri olan Göteborq və Malmö arasında təxminən orta məsafədə yerləşir. Tarixi Halmstadın yerləşdiyi ərazi o zamanlar Danimarka krallığının tərkibində idi və şəhər ilk şəhər nizamnaməsini 1307-ci ildə aldı. 2007-ci ildə şəhərin 700 illiyi qeyd edildi. İlk şəhərdən qalan ən qədim tikili qalıqları Nissan çayının yuxarı axarında, indiki alay binalarının cənubunda və onlara yaxın yerləşən Övrabidədir. Kilsənin qalıqları bu gün fəaliyyət göstərməyən, kərpic zavodu ilə keçmiş tullantı poliqonu arasında görünür. 1320-ci illərdə şəhər indiki şəhər mərkəzinə köçürüldü. Həmin dövrdə şəhərdə iki monastır var idi və XV əsrdə Müqəddəs Nikolay kilsəsi tikildi. Halland dəfələrlə İsveç qoşunlarının döyüşlərinin, mühasirələrinin və işğallarının obyektinə çevrildi. 1397–1523-cü illərdə İsveç, Norveç və Danimarka arasında mövcud olmuş Kalmar ittifaqı dövründə ittifaq kralının son olaraq Halmstadda seçilməsi nəzərdə tutulmuşdu. XVI əsrin sonunda Danimarka kralı IV Kristian Halmstadın möhkəmləndirilməsini əmr etdi. XVII əsrin əvvəlində isə müdafiə sisteminin bir hissəsi kimi, Nissan çayından istifadə edilən aypara formalı qala tikildi. 1619-cu il Halmstad tarixində mühüm tarixdir. Həmin ilin martında İsveç kralı II Qustav Adolf və IV Kristian qalada görüşdülər. Bir həftə ərzində Elvsborq təzminatının tam ödənilməsini qeyd etdilər. Həmin ilin avqustunda isə, Halmstad yanğın nəticəsində dağıldı. 1645-ci ildə Bromsebru müqaviləsi ilə sülh elan edildikdən sonra, Halland otuz il müddətinə İsveçin tərkibinə keçdi və Danimarkanın hakimiyyəti sona çatdı. 1658-ci ildə Roskild müqaviləsi bu ərazinin İsveçə birləşdirilməsini daimi etdi. 1676-cı ildə Halmstadın yaxınlığında baş vermiş Füllebru döyüşündə, İsveç Danimarkanı məğlub etdi. 1678-ci ildə Halmstadda parlament iclası (Riksdaq) keçirildi. 1734-cü ildə Riksdaq şəhərin istehkamlarının sökülməsinə qərar verdi. İstehkamların bəzi qalıqları, o cümlədən şəhərin dörd qapısından biri olan Norre Port qorunub saxlanılmışdır. Bir müddət köhnə istehkamların ərazisindən tütün yetişdirmək üçün istifadə olunurdu. Şəhərin ilk böyük sənaye müəssisəsi olan Wallbergs Factory AB 1823-cü ildə tikildi. Appeltofftska pivə zavodu, indiki Krönleins, 1836-cı ildə, Östra Bryggeriet pivə zavodu isə 1846-cı ildə yaradıldı. AB Malcus Holmquist, həmçinin Malcus adı ilə tanınırdı, 1902-ci ildə yaradıldı. Nordiskafilt AB 1904-cü ildə, Halmstads Jörnverk 1916-cı ildə, Lundgren tökmə zavodu 1917-ci ildə, Waco isə 1918-ci ildə fəaliyyətə başladı. 1837–1840-cı illərdə Halmstad limanı geniş şəkildə yenidən quruldu. Hallöndska buxar gəmiçilik şirkəti 1850-ci ildə Halmstadda yaradıldı və Göteborq ilə Kopenhagen arasında daşımalar həyata keçirməyə başladı. Sonralar marşrut şəbəkəsi bir neçə istiqamət üzrə genişləndirildi. İlk dəmir yolu xətti olan Halmstad–Värnamo xətti 1877-ci ildə açıldı. XIX əsrin sonunda Halmstadda sənayeləşmə sürətlə davam etdi. Şəhərin əhalisi 1890-cı illərdə 12.000-dən 15.000-ə yüksəldi. Hər il 1.000 nəfər Halmstada köçür, 800–900 nəfər isə şəhəri tərk edirdi. Halmstadın ilk həmkarlar ittifaqı 1885-ci ildə dərzi işçiləri tərəfindən yaradıldı. 1967-ci ildə genişləndirilən Halmstad 1971-ci ildə Halmstad bələdiyyəsinin mərkəzi şəhərinə çevrildi. Şəhərin əhalisi 1990-cı ildə 48.800 nəfərdən 2010-cu ildə 58.577 nəfərə yüksəldi. İqlim Halmstadda nisbətən yağıntılı mühit, isti yaylar və donma nöqtəsi ətrafında olan qışlarla səciyyələnən cənubi Skandinaviya iqlimi hökm sürür. Yerli iqlim bəzi kontinental təsirlərə malik dəniz iqlimi (Cfb) kimi təsnif edilir. Halmstad üçün iqlim məlumatları (2002–2022-ci illər üzrə orta göstəricilər; ekstremal göstəricilər 1901-ci ildən bu günədək) Ay Yanvar Fevral Mart Aprel May İyun İyul Avqust Sentyabr Oktyabr Noyabr Dekabr İl Rekord yüksək °C 10,2 13,2 19,3 28,1 30,0 34,2 34,0 33,0 29,5 22,6 16,0 11,4 34,2 Orta rekord yüksək °C 6,9 8,2 13,5 20,1 25,6 28,1 29,8 28,3 23,4 16,9 12,0 8,4 30,5 Orta yüksək °C 2,5 3,0 6,5 12,5 17,4 20,9 22,7 21,9 17,8 12,0 7,5 4,1 Orta °C 0,3 0,5 2,9 7,5 12,3 15,9 18,0 17,5 13,8 8,9 5,3 1,9 Orta aşağı °C −2,0 −2,0 −0,7 2,4 7,2 10,9 13,3 13,1 9,9 5,8 3,0 −0,3 Orta rekord aşağı °C −12,1 −9,9 −8,0 −4,1 −0,1 5,2 8,1 7,4 2,2 −2,8 −5,9 −9,2 −14,7 Rekord aşağı °C −26,2 −25,7 −23,0 −10,7 −4,4 0,2 1,7 2,0 −4,8 −9,6 −18,0 −23,2 −26,2 Yağıntı, mm 64,1 52,9 40,9 39,7 56,4 81,4 97,8 112,9 74,2 92,2 68,9 75,0 Mənbə Nəqliyyat Halmstad Mərkəzi dəmir yolu stansiyası Halmstad Qərb sahili dəmir yolu xətti üzərində və Halmstad–Nässjö dəmir yolu xəttinin başlanğıcında yerləşir. Regional qatarlar Öresundstag markası ilə Göteborq və Kopenhagenə, Pagatagen ilə Helsinqborqa, Krösatagen ilə Nessyo və Yönçöpinqə hərəkət edir. Dövlət operatoru SJ Göteborq, Malmö və Stokholma yüksəksürətli qatarlar işlədir. Özəl operator MTRX isə yay aylarında Stokholma əlavə qatarlar təşkil edir. Halmstad 25 və 26 nömrəli milli avtomobil yollarının başlanğıc nöqtəsidir və E6/E20 avtomagistralları üzərində yerləşir. Halmstad hava limanı Avropanın müxtəlif istiqamətlərinə birbaşa uçuşlar həyata keçirən kiçik beynəlxalq hava limanıdır. Halmstad limanı İsveçin 10 ən böyük dəniz limanından biridir. Tanınmış şəxslər Luai Ahmed (1993-cü ildə anadan olub) — Yəmən əsilli isveçli jurnalist, köşə yazarı və influenser Sven Colliander — general-leytenant və Olimpiya iştirakçısı Per Gessle — musiqiçi (Gyllene Tider, Roxette) Rolf Peterson — kanoeçi Həmçinin bax Arvika Askersund Djursholm Bollnas Alingsos Borgholm Buden Eksjö İstinadlar Xarici keçidlər Bələdiyyənin rəsmi saytı Turistlər və ziyarətçilər üçün rəsmi sayt
https://az.wikipedia.org/wiki/Halmstad
https://geohack.toolforge.org/geohack.php?language=az&pagename=Halmstad¶ms=56_40_26.3_N_12_51_26.2_E_scale:100000_type:city
https://maps.google.com/maps?ll=56.673972,12.857278&q=56.673972,12.857278&spn=0.1,0.1&t=h&hl=az
https://yandex.ru/maps/?ll=12.857278,56.673972&pt=12.857278,56.673972&spn=0.1,0.1&l=sat,skl
https://www.openstreetmap.org/?mlat=56.673972&mlon=12.857278&zoom=12
https://runeberg.org/ortnamn/0014.html
https://web.archive.org/web/20231128113538/https://runeberg.org/ortnamn/0014.html
Tarix : 1 oktyabr 2026
