Ensatin (Ensatina eschscholtzii) - Plethodontidae fəsiləsinə aid olan (ağciyərsiz) salamandrlardan ibarət bir növ kompleksi. Bu salamandrlara iynəyarpaqlı meşələrdə, palıd meşəliklərində və çaparal ərazilərdə Britaniya Kolumbiyasından başlayaraq Vaşinqton, Oregon, Kaliforniya (burada yeddi yarımnöv mövcuddur) və Meksikanın Aşağı Kaliforniya bölgəsinə qədər rast gəlinir. Ensatina cinsi təxminən 21,5 milyon il əvvəl meydana gəlmişdir. Bu növ adətən tək növ kimi qəbul edilir (Ensatina eschscholtzii) və bir neçə yarımnövü ilə "halqa növ" formasını təşkil edir. Təsvir Ensatina e. eschscholtzii yarımnövü, Monterey ensatinası, Santa Kruz və Monterey qraflıqlarında və Kaliforniya sahil dağlarında tapılır. Başdan quyruğa qədər uzunluğu 3–5 düym (7,6–12,7 sm) arasında dəyişir. Bu yarımnöv əsasən quyruğu ilə tanınır, çünki quyruğunun əsası daha dar və arxa ətraflarında beş barmaq var. Bu xüsusiyyətlər yalnız bu yarımnövə məxsusdur. Erkəklərin quyruğu adətən dişilərdən daha uzun olur və bu salamandrlarda bədənin digər hissələrinə nisbətən ətraflar daha açıq rəngdə ola bilər. Yetkin dişilər yeraltı yumurta qoyur, adətən hər dəfə üç yumurta, və bu yumurtalardan birbaşa yetkin salamandrlara çevrilən balalar çıxır, yəni adi su mərhələsini keçmirlər. Ensatina eschscholtzii klauberi yarımnövü, ya da "böyük ləkəli ensatina", Cənubi Kaliforniyanın dağ silsilələrində və şimali Aşağı Kaliforniyanın Sierra Juarez bölgəsində tapılır. Yayılması və yaşayış mühiti Bu salamandrlara adətən yüksək dağlıq ərazilərdə, 520–2400 metr yüksəklikdə, iynəyarpaqlı meşələrdə və palıd meşəliklərində rast gəlinir. Lakin onların populyasiyaları Aşağı Kaliforniyanın Volcán Riveroll vulkanik bölgəsində, sahil boyu da aşkar edilmişdir. Bu qeyri-adi ərazidə sahil boyu gələn yüksək nəmlik sayəsində yaşaya bildikləri düşünülür. Bu populyasiyaların sahil bölgəsinə necə çıxdığı dəqiq məlum deyil, lakin "yarımnövün bir zamanlar daha geniş yayıldığı və Pleistosen və Holosen dövrlərində iqlim dəyişikliyi nəticəsində təcrid olunduğu" fərziyyəsi irəli sürülür. Əgər bu doğrudursa, Ensatina klauberi bu bölgədə min illərdir yaşayır. İnsanlarla münasibət Ensatinlər adətən ağac qırıntılarının altında, çay və göl kənarlarında və digər nəm ərazilərdə tapılır. Onlar dəri vasitəsilə tənəffüs etdiyi üçün düzgün olmayan əllənmədən asanlıqla təsirlənirlər. Onların nazik dərisi istiliyə, quruluğa və isti əllərdən gələn kimyəvi maddələrə həssasdır. Quyruqlarından yapışqanlı, südə bənzər bir ifrazat buraxıla bilər. Yarımnövlər - Sarı ləkəli ensatina — E. e. croceater (Cope, 1868) - Monterey ensatinası — E. e. eschscholtzii Gray, 1850 - Böyük ləkəli ensatina — E. e. klauberi Dunn, 1929 - Oregon ensatinası — E. e. oregonensis (Girard, 1856) - Rəngli ensatina — E. e. picta Wood, 1940 - Sierra Nevada ensatinası — E. e. platensis (Jiménez de la Espada, 1875) - Sarı gözlü ensatina — E. e. xanthoptica Stebbins, 1949

İstinadlar

https://amphibiaweb.org/species/4046

https://www.burkemuseum.org/collections-and-research/biology/herpetology/amphibians-reptiles-washington/ensatina-salamander

http://naturemappingfoundation.org/natmap/facts/ensatina_712.html

https://wdfw.wa.gov/species-habitats/species/ensatina-eschscholtzii

https://amphibiaweb.org/cgi/amphib_query?where-genus=Ensatina&where-species=eschscholtzii&account=lannoo

https://accordiongordon.wordpress.com/2016/02/22/species-highlight-ensatina-salamander-ensatina-eschscholtzii/

https://en.wikipedia.org/wiki/Ensatina

Tarix : 24 fevral 2025

Əksi qeyd olunmayıbsa, bu məzmun CC BY-SA 4.0 çərçivəsində yayımlanır.