- Wikisun
Avesta — İsveçin Dalarna qraflığında yerləşən şəhər və Avesta bələdiyyəsinin inzibati mərkəzidir. 2015-ci ildə əhalisi 11.949 nəfər olub. Avesta adı ilk dəfə 1303-cü ildə “Aghastadhum” formasında qeydə alınıb. İsveç dilindəki Aghe sözü å sözü ilə eyni mənşəyə malikdir və “axar” mənasını verir. Bu halda söhbət Dalelven çayının qolu olan Avestaforsdan gedir. İsveç dilindəki Stadhum sözü isə ingilis dilindəki stead sözü və ya ferma ilə eyni mənşəli sözün yönlük hal cəm formasıdır. Şəhərin indiki adı qədim fars dili və yazılı abidələrindəki eyni adla üst-üstə düşür, lakin onların arasında məlum dil əlaqəsi yoxdur. Təxminən 1700-cü ildə Avestadfors yaşayış məntəqəsi, Suecia antiqua et hodierna əsərində Tarix Skandinaviya Orta əsrlərində indiki Avesta ərazisində domna sobası mövcud idi. 1636-cı ildə Avesta fors yaxınlığında nəhəng mis mədəninin tikintisinə başlanıldı. Avesta 1641-ci ildə Falun şəhərinin tabeliyində olan şəhər kimi qismən imtiyazlar aldı və 1644-cü ildə burada mis sikkəxanası tikildi. Lakin qonşu şəhərlərin, əsasən də Falunun rəqabətdən şikayət etməsi səbəbindən bu imtiyazlar 1688-ci ildə geri alındı. Mis sikkələrin zərb edilməsi 1831-ci ilə qədər davam etdi, mis emalı müəssisəsi isə 1869-cu ilə qədər fəaliyyət göstərdi. 1919-cu ildə tam şəhər hüquqları yenidən verildi. Şəhərin gerbində mis və dəmiri ifadə edən işarələr təsvir olunur. Coğrafiya Şəhər Dalelven çayının sahilində yerləşir. Kryılbo dəmir yolu qovşağı Avesta ərazisində yerləşir. İqlim Avesta rütubətli kontinental iqlimə malikdir və fəsillər arasında nəzərəçarpacaq fərqlər müşahidə olunur. Bununla belə, bu fərqlər 60° şimal enliyindən şimalda, materikin daxilində yerləşən ərazi üçün gözləniləndən xeyli azdır. Şəhərin qərbindəki daha yüksək ərazilərin ətəyində yerləşməsi və dəniz səviyyəsindən təxminən 100 metr (330 ft) yüksəklikdə olması səbəbindən yay temperaturu nisbətən yüksəkdir. Yağıntının miqdarı İsveçin Baltik dənizinə daha yaxın əraziləri ilə müqayisədə kifayət qədər yüksəkdir və bu da qışda güclü qar yağması ehtimalını artırır. Avesta üçün iqlim məlumatları (2002–2020; ekstremal göstəricilər 1977-ci ildən bu günədək) Ay Yanvar Fevral Mart Aprel May İyun İyul Avqust Sentyabr Oktyabr Noyabr Dekabr İl Rekord yüksək °C 9.9 12.4 19.0 27.3 28.9 31.7 33.5 34.1 26.5 19.1 14.7 12.4 34.1 Orta rekord yüksək °C 5.9 7.8 13.8 19.5 24.9 27.9 29.4 28.1 22.2 15.6 10.4 7.0 30.4 Orta yüksək °C -0.8 0.4 5.0 11.6 17.0 21.0 23.3 21.6 16.5 9.1 4.0 0.9 Orta °C -3.5 -2.4 0.8 6.1 11.2 15.4 17.8 16.5 12.0 5.8 1.7 -1.6 Orta aşağı °C -6.1 -5.6 -3.5 0.5 5.3 9.7 12.3 11.4 7.5 2.5 -0.6 -4.1 Orta rekord aşağı °C -16.6 -15.8 -12.9 -5.9 -1.5 3.5 7.3 5.2 0.4 -5.2 -9.0 -13.8 -19.6 Rekord aşağı °C -27.6 -27.7 -23.3 -18.0 -6.1 0.0 4.2 1.5 -5.2 -9.9 -15.6 -27.3 -27.7 Yağıntı, mm 51.6 38.5 34.3 29.9 51.0 70.1 74.4 82.5 44.3 63.7 58.6 52.7 Qar örtüyü, sm 27 32 29 9 0 0 0 0 0 0 9 18 39 Mənbə Görməli yerlər Avesta şəhərində dünyanın ən böyük Dalarn atı yerləşir. At heykəli betondan hazırlanıb. Koppardalen Verket Avesta şəhərinin məşhur turistik məkanlarından biridir. Bura 1874-cü ildə fəaliyyətə başlayan keçmiş dəmir emalı zavodudur. Hazırda burada muzey və incəsənət sərgiləri fəaliyyət göstərir. Metropoolen Avesta şəhərində qapalı üzgüçülük hovuzu və əyləncə kompleksidir. Burada 78 metr uzunluğunda su sürüşkəni var. Avesta Visentpark (Avesta Bizon Parkı) təxminən 25 Avropa bizonuna ev sahibliyi edir. Parkda kafe, 1930-cu illərdən qalma tarixi ev və uşaqlar üçün oyun evi var. Tanınmış şəxslər Milli Xokkey Liqasında çıxış etmiş keçmiş müdafiəçi Niklas Lidström İsveçli futbolçu Lina Hurtig PWHL müdafiəçisi Maya Nilen Persson Tony Rickardsson Anası Helena Avestadan olan Armand Duplantis Musiqi qrupları Scar Symmetry İstinadlar ↑ Jöran Sahlgren; Gösta Bergman. Svenska ortnamn med uttalsuppgifter (isveç). 1979. səh. 5. ↑ "Tätorternas landareal, folkmängd och invånare per km2 2015" (Swedish). Statistics Sweden. 16 fevral 2016. İstifadə tarixi: 10 yanvar 2012. ↑ "Monthly & Yearly Statistics". SMHI. 2 may 2019 tarixində orijinalından arxivləşdirilib. İstifadə tarixi: 20 aprel 2019. ↑ "SMHI Open Data". SMHI. 11 aprel 2019 tarixində orijinalından arxivləşdirilib. İstifadə tarixi: 20 aprel 2019. ↑ "Worlds largest Dalahorse | Visit Dalarna".
https://az.wikipedia.org/wiki/Avesta%2C_%C4%B0sve%C3%A7
https://geohack.toolforge.org/geohack.php?language=az&pagename=Avesta,_%C4%B0sve%C3%A7¶ms=60_8_20.371_N_16_11_1.432_E_scale:100000_type:city
https://maps.google.com/maps?ll=60.13899194,16.18373111&q=60.13899194,16.18373111&spn=0.1,0.1&t=h&hl=az
https://yandex.ru/maps/?ll=16.18373111,60.13899194&pt=16.18373111,60.13899194&spn=0.1,0.1&l=sat,skl
https://www.openstreetmap.org/?mlat=60.13899194&mlon=16.18373111&zoom=12
https://www.avesta.se/
https://www.atlasobscura.com/places/dalahasten
Tarix : 1 oktyabr 2026